Newsletter - bądź na bieżąco

ilość produktów: koszyk jest pusty

wartość produktów: koszyk jest pusty

Przejdź do koszyka:   koszyk

rejestracja
herb RaciborzaRacibórz (czes. Ratiboř, niem. Ratibor walczący na wojnie) to miasto  położone w południowo-zachodniej Polsce, w województwie śląskim nad rzeką Odrą. Historycznie miasto to było stolicą Górnego Śląska, którym rządzili książęta opolsko-raciborscy. Współcześnie jest to pierwsze miasto w Polsce i w Europie, które dostało certyfikat ISO 14001, mówiący o spełnianiu najwyższych wymagań ekologicznych.


Historia                                                                                                                            
Pierwsze wzmianki o Raciborzu pochodzą z 1108 roku z kroniki Galla Anonima, w której dziejopis zapisał notatkę na temat zdobycia tego grodu przez rycerzy Bolesława Krzywoustego. Uważa się jednak, że historia miasta lub też osady, która istniała na terenach miasta jeszcze przed jego założeniem sięga czasów znacznie wcześniejszych. Według niektórych badaczy antyczna osada Budorgis zaznaczona na mapie Klaudiusza Ptolomeusza z 142-147 roku, wskazuje właśnie Racibórz. Potwierdzać tą tezę miałyby późniejsze zapiski w kompendium Hazlitt i Lexicon Universale. Badania archeologiczne potwierdzają istnienie grodu na terenach Raciborza już w IX wieku. Osada ta miała za zadanie bronić przeprawy rzecznej na szlaku prowadzącym z Polski przez Bramę Morawską. Dogodne położenie osady na styku wielu szlaków handlowych sprzyjała rozwojowi ośrodka, co zaowocowało podniesieniem grodu do godności kasztelani. W 1172-1173 gród zostaje stolicą księstwa z Mieszkiem I Plątonogim jako władcą. W latach 1211-1217 książę Kazimierz I lokuje miasto po raz pierwszy na prawie flamandzkim. W 1241 misto dwukrotnie stawiało czoło nacierającym na mury Tatarom, podczas jednej z obron dowodzić miał słynny Bartek Lasota. XIII wiek był okresem prężnego rozwoju miasta a także czasem obfitującym w wiel podniosłych wydarzeń. W latach 40 powstał gotycki dominikański klasztor, w którym Wincenty z Kielczy autor hymnu Gaude Mater Polonia, miał zapisać pierwsze słowa po polsku „ Gorze szą nam stało”. W latach 80 trwała budowa gotyckiego zamku i kaplicy na Ostrogu. W XIII wieku w mennicy królewskiej zaczęto bić pierwszą monetę z napisem polskim MILOST, mennica działała do 1715 roku. Na rok 1296 datuje się pieczęć z herbem miasta pół orłem pół kołem. W 1299 książę Przemysław likuje miasto na prawie magdeburskim, tym samym zrzeka się części swoich uprawnień i przywilejów na rzecz rady miejskiej. Miasto na wniosek rady otoczono murami obronnymi z trzema bramami. W 1336 roku po śmierci ostatniego księcia piastowskiego Leszka III, władza przechodzi w ręce opawskich Przemyślidów. Podczas rządów tych książąt rada miejska zdołała wykupić prawo dziedzicznego wójtostwa, oraz powiększyć swoje kompetencje w kwestii wyboru burmistrza i władzy wykonawczej. Po bezpotomnej śmierci ostatniego Walentego z rodu Przemyślidów, Racibórz znów powraca w dobra piastowskie pod władzę Jana II Dobrego. W 1551 roku na tronie księstwa raciborskiego zasiedli Hohenzollernowie a następnie Habsburgowie. Z 1567 roku pochodzi pierwsza wzmianka o browarze zamkowym, który działa do dziś i jest to prawdopodobnie najstarszy browar w Polsce. W 1586 roku cesarz Rudolf II wydał edykt porządkujący żeglugę na rzece Odrze. Do końca XIX wieku Racibórz był dobrze prosperującym miastem portowym. W XVII wieku miasto nawiedziła fala zniszczeń spowodowana wojną trzydziestoletnią. Z 1670 roku pochodzą dokumenty stwierdzające działanie poczty w mieście. W 1683 roku mieszczanie gorąco witali Jana III Sobieskiego podążającego z odsieczą pod Wiedeń. W wieku XVIII po wojnie prusko-austryjackiej Racibórz znalazła się w granicach Królestwa Pruskiego. XIX wiek był okresem intensywnego rozwoju miasta. Uruchomiono linię kolejową do Berlina linię telegraficzną, pierwsza miejska gazownie, zaczęły powstawać pierwsze szkoły polskie i towarzystwa kulturalne. Pomimo aktywnego udziału Raciborza w powstaniach śląskich dopiero po II wojnie Światowej miasto zostało przyłączone do Rzeczpospolitej. Niestety wojna a w szczególności wyzwolenie miasta przez armie radziecka spowodowało niemalże całkowite zniszczenie go. Po zmianie i zamknięciu granic dogodne miejsce na przecięciu szlaków handlowych utraciło swój atut. Dopiero w latach 70 zaczęło odzyskiwać są dawna rolę. Obecnie Zn ów jest ośrodkiem przemysłowo kulturalnym Górnego Śląska.

Zabytki     
Pomimo licznych zniszczeń nadal w mieście tym można nacieszyć oko wieloma zabytkami, chociażby kilkoma kościołami gotyckimi, kaplicą zamkową uważaną za perłę gotyku śląskiego, zamkiem, późnoklasycystycznymi budynkami projektowanymi przez Karla Friedricha Schinkla, czy barokową kaplica Gaszynów. Oprócz tego warto przyjechać tu na konwent miłośników RPG Goblikon, czy na Dni Raciborza i Opawy.                                                                                                                                                               

Bogumiła Wiśniewska








Skomentuj artykuł na forum

Portal i sklep numizmatyczny, monety, numizmatyka
wszelkie prawa zastrzeżone © 2007-17
adres: ul. Wspólna 50 lok. nr 1 00-684 Warszawa,
tel. +48 22 523 25 26, fax. +48 22 523 25 01, e-mail: info@emonety.pl