Newsletter - bądź na bieżąco

ilość produktów: koszyk jest pusty

wartość produktów: koszyk jest pusty

Przejdź do koszyka:   koszyk

rejestracja

Książęta i królowie na monetach » Stefan Batory (1533-1586)

Stefan Batory (węg. Báthory István, ur. 27 września 1533, zm. 12 grudnia 1586 w Grodnie) - książę siedmiogrodzki (od 1571), król Polski (od 1576), po ślubie (w tym samym roku) z Anną Jagiellonką, córką Zygmunta I Starego.

Stefan z Bożej łaski król Polski, wielki książę Litwy, książę ruski, pruski, mazowiecki, żmudzki, kijowski, wołyński, podlaski, inflancki a także książę Siedmiogrodu.

Życie i działalność

Bezkrólewie, po ucieczce 19 czerwca 1574 do rodzimej Francji króla Henryka Walezego, trwało prawie półtora roku. Dopiero 12 grudnia 1575 sejm elekcyjny, pod naciskiem nuncjusza apostolskiego, obrał na kolejnego króla cesarza Maksymiliana II Habsburga. Maksymilian nie zdołał jednak nigdy oficjalnie przywdziać korony. Prymas arcybiskup Jakub Uchański obwołał go wprawdzie oficjalnie królem, ale do jego ceremonii koronacji w katedrze wawelskiej nigdy nie doszło. Na wieść o wyborze Maksymiliana masy szlacheckie zażądały Piasta i wybrały na królową córkę Zygmunta I Starego, Annę Jagiellonkę (1576-1596). Przydano jej też wkrótce na małżonka księcia Siedmiogrodu Stefana Batorego i on faktycznie sprawował władzę monarszą w latach 1576-1586.

Doradcą Stefana Batorego i jego prawą ręką w rządach był kanclerz koronny Jan Zamoyski. Niezmiernie utalentowany, przyczynił się do wszystkich politycznych i gospodarczych sukcesów króla, a także wojskowych, jako wielki hetman koronny. Równocześnie, w czasie swego urzędowania, stał się jednym z najbogatszych magnatów w Europie , wielki mecenas sztuki.

Stefan Batory pod Pskowem, Jan MatejkoBatory zreorganizował wojsko (utworzenie piechoty wybranieckiej wyposażonej w rusznice i toporki do budowy mostów i umocnień polowych) oraz sądownictwo (trybunały szlacheckie), stworzył Akademię w Wilnie. Mimo że popierał katolicyzm, przestrzegał jednocześnie tolerancji religijnej. Dążąc do wzmocnienia władzy królewskiej zwalczał warcholstwo i anarchię wśród szlachty (ścięcie magnata Samuela Zborowskiego).

Stefan Batory na obrazie Jana MatejkiW 1578 zaangażował się w wojnę o Inflanty, organizując trzy kampanie wojenne przeciwko Rosji, do których zmobilizował ok. 48 tys. żołnierzy wraz z silną artylerią oblężniczą. W dwu pierwszych zajął miasta-twierdze Połock i Wielkie Łuki. W trzeciej wyprawie wojska polskie przez wiele miesięcy bezskutecznie oblegały wielką twierdzę Psków. Jednakże na skutek wyczerpania i odcięcia wojsk moskiewskich w Inflantach, car Iwan IV zaproponował zawarcie pokoju. Przy mediacji dyplomaty watykańskiego Possewina, wojna zakończyła się w styczniu 1582 rozejmem w Jamie Zapolskim, w wyniku którego Rzeczpospolita odzyskała prawie całe Inflanty i Połock, natomiast plany Iwana IV uzyskania przez Rosję dostępu do Bałtyku, czyli Europy, legły w gruzach. Opóźniło to proces kształtowania się nowoczesnego państwa rosyjskiego o prawie sto lat.

Stefan Batory zmarł w 1586. Po nim królem polskim został obrany Zygmunt III Waza (1587-1632).

Źródło: Wikipedia - wolna encyklopedia.

Skomentuj artykuł na forum

Portal i sklep numizmatyczny, monety, numizmatyka
wszelkie prawa zastrzeżone © 2007-17
adres: ul. Wspólna 50 lok. nr 1 00-684 Warszawa,
tel. +48 22 523 25 26, fax. +48 22 523 25 01, e-mail: info@emonety.pl