Newsletter - bądź na bieżąco

ilość produktów: koszyk jest pusty

wartość produktów: koszyk jest pusty

Przejdź do koszyka:   koszyk

rejestracja

Sławni ludzie na monetach » Iwan Konstantynowicz Ajwazowski (1817 - 1900)

Iwan Ajwazowski, orm. Հովհաննես Այվազովսկի, ros. Иван Константинович Айвазовский (ur. 29 lipca 1817, zm. 5 maja 1900) – rosyjski malarz-marynista ormiańskiego pochodzenia.

Urodził się 29 lipca 1817 roku w Teodozji na Krymie w rodzinie ubogich kupców. Nazwisko Ajwazowski pochodzi od arabskiego słowa ajvaz tłumaczonego jako lokaj, major domus. Już jako mały chłopiec wykazywał duże zdolności rysunkowe, został zauważony przez miejskiego architekta i z pomocą finansową przyjaciół rodziny został uczniem gimnazjum w Symferopolu. W 1833 został przyjęty do Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu. Podczas studiów okazało się, że jest tak genialnym uczniem, iż okres jego nauki skrócono do dwóch lat. W 1835 obrazem Studium powietrza nad morzem zdobywa Srebrny medal Akademii. Rok później wystawia na widok publiczny pięć swoich prac marynistycznych między innymi Wielkie drogi do Kronsztadu oraz Spokój w zatoce Fińskiej, za który otrzymał Złoty medal akademii. Tematem swoich prac Ajwazowski uczynił morze, któremu będzie wierny przez wszystkie lata swojego życia. W latach 1840-1844 otrzymuje stypendium naukowe na odbycie podróży i kształcenie w Europie. Przebywa we Włoszech, Francji, Anglii, Holandii, Niemczech i Hiszpanii. We wszystkich tych państwach jego wystawy odnoszą niebywałe sukcesy. William Turner znany angielski pejzażysta napisał hymn pochwalny na cześć Ormianina. W przeciwieństwie do wielu artystów, którzy za życia byli niedoceniani i żyli w biedzie, Ajwazowski przeciwnie za życia osiągnął wielki sukces i umiał z niego korzystać.

W 1844 powraca w glorii chwały do Petersburga, gdzie otrzymuje tytuł Akademika, oraz posadę w Marynarce wojennej. Dzięki temu stanowisku może wraz z rosyjskimi statkami podróżować do Grecji, Egiptu Ameryki i Turcji. W 1845 na zaproszenie sułtana odwiedza po raz pierwszy Istambuł. Do miasta tego będzie wracał jeszcze ośmiokrotnie jako nadworny malarz sułtana Abdulmecida, Abdulazziego i Abdulhamidiego.

Pomimo wielu podróży malarzowi najlepiej pracowało się w rodzinnej Teodozji. Zbudował tam dom nad brzegiem morza, gdzie jak pisał ma najlepsze warunki do pracy. Oprócz pracy ( namalował w ciągu swojego życia około 6 000 obrazów) poświęcał się pracy społecznej, otworzył Szkołę Artystyczną oraz Galerię Sztuki.

Stworzył swój własny niepowtarzalny styl. Nigdy nie robił szkiców z natury a jednak jego obrazy tchną autentyzmem, jego burze i poranki morskie dają odczuć głęboką wrażliwość i spostrzegawczość artysty. W latach 50 maluje obrazy przepełnione romantyzmem, walką jednostki z niezmierzoną i dziką naturą np.: Dziewięć fal (1850), Księżycowa noc(1849), Sztorm(1854). W latach 70 zaczyna być krytykowany miedzy innymi przez Dostojewskiego, który porównuje malarza do francuskiego pisarza Aleksandra Dumas „ Prace obu panów robione są dla niezwykłego efektu, ponieważ nie odtwarzają zwykłych rzeczy, oni pogardzają zwykłymi rzeczami”. W tym czasie Ajwazowski zaczyna interesować się realizmem, co widać w jego pracach. Nawiązuje również kontakt z Pieriedwiżnikami, towarzystwem wystaw Objazdowych, promujących sztuk narodową, przedstawiającą społeczne problemy, biedy, zacofanie, prześladowania. W latach 1877-78 podczas wojny Rosyjsko – Tureckiej maluje obrazy z nią związane. W latach, 80 kiedy to neoromantyzm jest modą w Europie maluje cykl obrazów o Krzysztofie Kolumbie i powraca do romantycznych marin. Obrazy te pokazują żywioł wody i jego ogromna siłę. Najbardziej znanymi z tego okresu są Wrak (1876), Bałwan morski (1889), czy Morze Czarne (1881). O tym ostatnim Ivan Krmskoj prywatnie wróg malarza powiedział „ Na tym obrazie nie ma nic oprócz nieba i wody, ale woda ta jest bezkresnym oceanem, niewzburzonym, lecz kołyszącym się, groźnym, nieskończonym, a niebo, jeśli to jest możliwe jest jeszcze bardziej nieograniczone. To jest jeden z największych obrazów, jakie widziałem w życiu”.

Iwan Ajwazowski zmarł 19 kwietnia 1900 pozostawiając po sobie nieskończony obraz Eksplozja tureckiego statku. Pomimo tego, że żył w czasie, kiedy to rodziły się i powstawały nowe prądy artystyczne takie jak; realizm, neoromantyzm, impresjonizm i wiele innych, on zawsze pozostał wierny swojej romantycznej wizji.

Bogumiła Wiśniewska
zdjęcia: wikipedia

Skomentuj artykuł na forum

Portal i sklep numizmatyczny, monety, numizmatyka
wszelkie prawa zastrzeżone © 2007-17
adres: ul. Wspólna 50 lok. nr 1 00-684 Warszawa,
tel. +48 22 523 25 26, fax. +48 22 523 25 01, e-mail: info@emonety.pl