Newsletter - bądź na bieżąco

ilość produktów: koszyk jest pusty

wartość produktów: koszyk jest pusty

Przejdź do koszyka:   koszyk

rejestracja
Na dzień 19 czerwca przewidziana została emisja kolejnej monety z serii zabytki kultury materialnej w Polsce: „Kazimierz Dolny”. Jest to chyba jedno z najbardziej malowniczych i znanych miast polskich.

Kazimierz Dolny leży na prawym brzegu Wisły u wylotu doliny małego potoku Grodarz na wyżynie Nałęczowskiej. Osadnictwo na tym terenie zaczęło się bardzo dawno, o czym świadczą znaleziska archeologiczne pochodzące z przed około 30 tysięcy lat. Jednakże pierwsze historyczne wzmianki na temat ludzi zamieszkujących te tereny pochodzą z XII wieku, kiedy to na terenach dzisiejszego Kazimierza istniała już osada zwana Wietrzna Góra. Mieszkańcy Wietrznej Góry zajmowali sie głównie pasterstwem i rolnictwem. W 1181 roku wietrzna Góra wraz z czterema innymi okolicznymi wioskami została przekazana przez Kazimierza Sprawiedliwego norbertankom. Na cześć tego wydarzenia Wietrzna Góra zmieniła nazwę na Kazimierz. Nazwa Kazimierz pojawia się po raz pierwszy w roczniku Kapituły Poznańskiej w 1249 roku. W XIII wieku przez Kazimierz biegł szlak handlowy ze Lwowa do Radomia. Dobre usytuowanie Kazimierza sprzyjało przeprawianiu w tym miejscu towarów przez Wisłę do Janowca a dalej do Radomia. W tym samym wieku wybudowano murowana wierzę na wzgórzu dla ochrony osady oraz drewniany gród warowny. W czasach Kazimierza Wielkiego, któremu to większość ludzi przypisuje fundacje miasta, ponieważ to on nadał mu prawa miejskie powstał kościół parafialny pod wezwaniem Jana Chrzciciela i św. Bartłomieja. Rozpoczęto również budowę niewielkiego murowanego zamku wznoszonego z opoki, miejscowej osadowej skały i zaprawy. Prawdopodobnie w tym samym czasie ród Firlejów rozpoczął budowę zamku w pobliskiej Ochotnicy. Zamki te składały się na system fortyfikacji obronnych kraju, choć według legendy zamek w Bochotnicy został zbudowany dla Esterki żydowskiej faworyty króla, która to król miał odwiedzać w nocy przekradając się do niej systemem podziemnych korytarzy łączącym oba zamki.

Na początku XV wieku król Władysław Jagiełło ponownie lokował miasto tym razem na prawie niemieckim ( magdeburskim). Wytyczono wówczas rynek i ulice oraz rozplanowano przestrzennie założenie miasta. W i połowie XVI wieku stanęły pierwsze spichlerze nad Wisłą a do końca wieku było ich już ponad 60. Po dwóch pożarach w połowie wieku większość spichlerzy i kamienic na rynku zaczęto budować z właśnie z opoki. XVI wiek jest „złotym wiekiem dla miasta”. Miasto zbudowane nad Wisłą było ważnym portem i miejscem spławiania i składowania zboża a także drewna. Powstawały wówczas murowane spichlerze w stylu manierystycznym, dziś można nadal podziwiać spichlerz Mikołaja Przybyły a także manierystyczne kamienice na rynku. W XVI wieku nie tylko handel rozwijała się pomyślnie, ale także rolnictwo na pobliskich lessowych glebach. Wisłą spławiano również kamień, z którego budowano dworki i zamki na Lubelszczyźnie. Niestety prosperity nie trwała zbyt długo. Pierwsze zniszczenia Kazimierzowi przyniosła woda. Z powodu agresywnej gospodarki rolnej oraz wyrębu lasów w miejscowych miękkich glebach niezabezpieczonych przez lasy zaczęły powstawać głębokie wąwozy, którymi w czasie dreszczów płynęła warto woda, która następnie zalewała gospodarstwa i piwnice spichlerzy. Kolejnych spustoszeń w mieście dokonał potop szwedzki a później wojna północna. W międzyczasie postępująca erozja gleb spowodowała odsuniecie nurtu rzeki od miasta. Kupieckie rodzin y zaczęły upadać i powoli miasto zatracało swój wcześniejszy splendor. Kazimierz zaczął odzyskiwać swoją ekonomiczną pozycję pod koniec XVIII wieku, kiedy to stał się własnością rodziny Czartoryskich. Zaczęto odbudowę wielu budynków do miasta po raz pierwszy przyjechali artyści tacy jak Andriolli i Zygmunt Vogel, którzy w swoich szkicach i akwarelach zawarli całą malowniczość tej miejscowości. To właśnie dzięki nim sto lat później Kazimierz stał się kulturalnym centrum polskiej bohemy to tu tworzył swoje budynki Jan Koszczyc Witkiewicz to tu malował Szukalski, Wyczółkowski, Pankiewicz i Gierymski, to tu pisali Prus i Żeromski. W Kazimierzu powstało jedno z pierwszych towarzystw opieki nad zabytkami, miastem zajmował się kurator zabytków. Również jeszcze przed wojną Kazimierz uzyskał status uzdrowiska. Niestety II Wojna Światowa odcisnęła niezatarte piętno na tym pięknym mieście. To tu zabito około 3000 Żydów zamieszkujących Kazimierz i okolice to również tu jednego dnia rozstrzelano 140 osób za to, że pomagało partyzantom. Po wojnie Kazimierz stracił swoją pozycję, ale obecnie cieszy się ogromna popularnością wśród artystów, młodzieży a także starszych wiekiem. Cóż, kto nie był w tym pięknym mieście ten niech żałuje lub lepiej pakuje walizki i jedzie tam na weekend zwiedzać nie tylko miasto, ale także bajeczny lessowy krajobraz wokół niego.

Bogumiła Wiśniewska

zdjęcia : wikipedia

Skomentuj artykuł na forum

Portal i sklep numizmatyczny, monety, numizmatyka
wszelkie prawa zastrzeżone © 2007-17
adres: ul. Wspólna 50 lok. nr 1 00-684 Warszawa,
tel. +48 22 523 25 26, fax. +48 22 523 25 01, e-mail: info@emonety.pl